Schematyzm Kościoła katolickiego obrządu łacińskiego w Cesarstwie Rosyjskim (1798-1918)

Dzieje Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego są ważną i niezbywalną częścią dziedzictwa ludności mieszkającej na ziemiach kiedykolwiek wchodzących w skład Rzeczpospolitej Obojga Narodów, niezależnie od ich identyfikacji narodowej i wyznaniowej. Dotyczy to również osób żyjących poza tymi ziemiami, o ile świadomie związani są z miejscem pochodzenia przodków. Bez wzięcia pod uwagę dziedzictwa materialnego i niematerialnego żyjących na tych ziemiach katolików, wszelkich nacji, nie da się w sposób pełny zrozumieć i opisach historii Europy Wschodniej, również obszarów wchodzących kiedyś w skład państwa rosyjskiego. Nie można opowiedzieć bez zakłamania dziejów żadnego narodu mieszkającego na ziemiach dawnej Polski i dawnej Rosji, a także żadnego dawnego i współczesnego państwa leżącego na tych obszarach, bez wzięcia pod uwagę obecności katolików i ich istniejącego lub zniszczonego dziedzictwa. Mimo to, zarówno w przeszłości jak i w współczesnych czasach, podejmowano działania mające usunąć z historii tych obszarów obecność Kościoła katolickiego lub przynajmniej zminimalizować jego dokonania. Takie kroki podejmowano usilniej, gdy trzeba było przyznać, że Kościół na wschodzie w dużej części miał polski charakter (nie umniejszając obecności w Nim Litwinów, Niemców, Białorusinów oraz Ormian) . Przykro przyznać, że polski charakter wspólnot katolickich na wschodzie w minionych wiekach starają się również unieważnić współcześni katolicy nie identyfikujący się z polskim etnosem, z wielką szkodą dla własnego dziedzictwa. Między innymi z tego powodu powstał ten schematyzm diecezji łacińskich w Imperium Rosyjskim. Ma on uświadomić użytkownikom jaki był Kościół katolicki na tym obszarze i jaką posiadał żywotność. Wspomnienie istniejącego i utraconego dziedzictwa Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego ma być w zamyśle autora niewielkim kamyczkiem do odwrócenia procesu zapominania o kresowym dziedzictwie, jaki obserwujemy u współczesnych Polaków i katolików.